Ο Άγιος Βασίλειος, Ο ΆΪ Βασίλης, Ο Santa Claus, O Άγιος Νικόλαος και τα ξωτικά της Κέλτικης παράδοσης

santa claus

Μια φορά κι έναν καιρό υπήρχε

Αυτό που υπήρχε,

Κι αν τίποτα δεν είχε συμβεί,

Δεν θα είχαμε τίποτα να πούμε……….

Ποια είναι η σχέση του ΆΪ Βασίλη με την Πρωτοχρονιά και τα ήθη και έθιμα στον χριστιανικό κόσμο ?

Στις παραδόσεις και στα ιστορικά στοιχεία ο Άγιος Βασίλειος από την Καισαρεία δεν φαίνεται να συνδέεται με κάποιο τρόπο με την σύγχρονη εικόνα του Αγίου.

Αντιθέτως ένας άλλος άγιος, ο Άγιος Νικόλαος είναι ο χαμένος κρίκος που ψάχνουμε. Στο ημερολόγιο του Henry Machyn, στα 1556 διαβάζουμε τα εξής :

[….]Την 5η μέρα του Δεκεμβρίου, ο Άγιος Νικόλαος άφηνε το σπίτι του και επισκεπτόταν όλες τις γειτονιές του Λονδίνου, τραγουδώντας παραδοσιακά τραγούδια. Όλοι οι καλοί άνθρωποι τον δέχονταν στο σπίτι τους και γιόρταζαν μαζί του[…]

Λέγεται ακόμη πως την παραμονή του Αγίου Νικολάου, σε πολλές περιοχές της Αγγλίας, οι γονείς έκαναν δώρα στα παιδιά τους. Έλεγαν πως ήταν από τον Άγιο Νικόλαο, ο οποίος ταξίδευε σε όλες τις πόλεις και τα χωριά πάνω στο μαγικό του τρένο.

Όλα αυτά ταίριαζαν απόλυτα στη βιομηχανική αστική μυθολογία, αλλά υπήρχαν από την άλλη και οι παραδόσεις των πιο απομακρυσμένων αγροτικών περιοχών,  που θέλουν τον Άγιο Νικόλαο, ένα από τα ξωτικά  που ξεκινά  από την χώρα των πάγων, με το ιπτάμενο έλκηθρο του για να μοιράσει  δώρα  στα παιδιά .

Οι παραδόσεις τον απεικόνιζαν ως σεβάσμιο γέροντα με πλούσια γενειάδα, μικρά μυτερά ξωτικό-αυτιά, ντυμένο με κάτι που έμοιαζε με χλαμύδα ή ριχτό χιτώνα ( φορούσε την ενδυμασία των αρχαίων βάρδων της κέλτικης φυλής) και μ ένα σάκο  δώρα στον ώμο του. Ένα ολόκληρο επιτελείο από ξωτικά  κατασκεύαζαν αυτά τα δώρα ολόκληρο το χρόνο, για να μη λείψει δώρο από κανένα παιδί.

Στην Ελλάδα ο δικός μας  ΆΪ Βασίλης έρχεται το βράδυ της Πρωτοχρονιάς , μπαίνοντας είτε από τα κλειστά παράθυρα είτε μέσα από τις καμινάδες.  Μπαίνει  στα σπίτια και αφήνει τα δώρα του στη βάση του χριστουγεννιάτικου δένδρου. Ένα δένδρο λαμπερό και μεγάλο που κατέχει μια πολύ σημαντική θέση μεταξύ των συλλογικών συμβόλων σε όλους του λαούς του κόσμου.

Αυτή την άποψη για την καταγωγή του σύγχρονου  ΆΪ Βασίλη υποστηρίζει ο Ναούμ Θεοδοσιάδης στο βιβλίο του «Ξωτικά».

santa

Για την Ελλάδα ο Άγιος Νικόλαος είναι ο προστάτης των ναυτικών. Μάλιστα πιστεύεται ότι ήταν  καραβοκύρης και όχι ο ονομαστός Μητροπολίτης των Μύρων της Μ. Ασίας.

Αντίθετα μια άλλη εκδοχή υποστηρίζει ότι ο Άγιος Νικόλαος,  του οποίου η φήμη εξαπλώθηκε σε ολόκληρη την Ευρώπη το 340 μ.Χ.  είναι ακριβώς ο Μητροπολίτης Μύρων της Μ. Ασίας, του οποίου τα οστά έκλεψαν Ιταλοί ναυτικοί και τα μετέφεραν στο Μπάρι της Ιταλίας, δίνοντας ώθηση στην εξάπλωση της φήμης του. Η ευγένεια του και η γενναιοδωρία του τον έκαναν αγαπητό και πολλοί πίστεψαν στην θαυματουργική του δύναμη.

Έγινε προστάτης άγιος της Ρωσίας, στη Γαλλία είναι προστάτης των δικηγόρων και στο Βέλγιο των παιδιών και των ταξιδιωτών. Τον 12ο αιώνα η φήμη του είχε εξαπλωθεί σε ολόκληρη την Ευρώπη και πολλές εκκλησίες χτίστηκαν προς τιμήν του. Μετά την αναγέννηση οι πιστοί μειώθηκαν αλλά η παράδοση έμεινε ζωντανή στην Ολλανδία. Λόγω της προφοράς της Ολλανδικής γλώσσας  το SintNikolaas τελικώς μετεξελίχτηκε σε Sinterklaas. Έτσι όταν οι Ολλανδοί άποικοι μετέφεραν την παράδοση μαζί τους στην Αμερική τον 17ο αιώνα, έγιναν αιτία για επιβληθεί το αγγλικανικό όνομα Santa Claus.

H σύγχρονη εμφάνιση του αγίου αποδίδεται σε ένα ποίημα που έγραψε το 1822 ο Clement C.Moore και τον περιγράφει με τα χαρακτηριστικά που τελικώς επιβλήθηκαν στην συνείδηση του κόσμου μέχρι και σήμερα. Ένα ηλικιωμένο καλοκάγαθό ξωτικό με στρογγυλό ροδοκόκκινο πρόσωπο, λευκό γένι και μια στρογγυλή κοιλιά .

aivasilis 

 

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s